send print
4- آیا در تاریخ کسانی هستند که مدعیان نیابت خاصه بوده باشند؟
آری، عده‌ای دعوی نیابت خاصه از ناحیه مقدسه حضرت ولی‌عصر نموده‌اند که به ذکر بعضی از آنها اکتفا می‌شود:
1. الشّریعی ابومحمد الحسن که از اصحاب حضرت‌ عسکری علیه‌السلام بوده و اولین کسی است که ادعای این مقام را نموده و مطالبی را به امامان نسبت داده و در حق آن بزرگواران غلو کرده است. سپس توقیع شریف در حق او صادر شد که مشتمل بر لعن و الحاد و کفر او بود؛
2. محمدبن‌نصیر النّمیری که از اصحاب حضرت ‌عسکری علیه‌السلام بوده و بعد از شریعی ادعای نیابت کرده است؛
3. ابوطاهر محمدبن‌علی‌بن‌بلال که از اصحاب امام حسن ‌عسکری علیه‌السلام بوده و قضیه او؛ «عمری» نایب اول امام ‌زمان در کتب رجال آمده است؛
4. احمدبن‌هلال کرخی که از اصحاب حضرت‌ عسکری علیه‌السلام بوده است؛
5. حسین‌بن‌منصور حلاج، صوفی مشهور، که در ابتدای امر، دعوی نیابت خاصه نموده، ولی بعد از آن پا فراتر گذارده و از او مطالب و ادعاهایی صادر شد که موجب قتل او گردید؛
6. ابن‌ابی‌غرافر محمدبن‌علی شلمغانی؛
7. ابودلف مجنون، که اول ادعای نیابت خاصه نمود، بعد غلوّ کرد و سپس مجنون شد؛
8. ابوبکر بغدادی که از دوستان ابودلف مجنون بوده است؛
9. محمدبن‌سعد، شاعر کوفی که در سال 540 وفات کرد؛
10. احمدبن‌حسین رازی که در سال 670 از دنیا رفت؛
11. حسین‌بن‌علی اصفهانی که در سال 853 از دنیا رفت؛
12. علی‌بن‌محمد سجستانی که در سال 860 وفات یافت؛
13. سیدمحمد هندی، شاعر و ادیبی که در مشهد مقدس می‌زیسته و در سال 987 از دنیا رفته است؛
14. شیخ‌محمد مشهدی که در سال 1090 وفات کرد؛
15. سیدعلی مشهدی که در زمان شاه‌سلیمان صفوی پنهانی دعوی نیابت خاصه نمود، ولی بالاخره از عقیده او خبردار شدند و به‌همین‌جهت به قتل رسید؛
16. شیخ‌محمد فاسی مغربی که در سال 109 از دنیا رفت؛
17. میرزامحمد هروی، اهل هرات که به هندوستان منتقل شده است. در اوایل حکومت مرحوم خاقان ذی شأن فتحعلی‌شاه قاجار، دعوی نیابت خاصه نموده و قبل از تقویت و نفوذ امر، به قتل رسید.[1]

پی‌نوشت‌ها
1. مرحوم آیت‌الله العظمی مرعشی ‌نجفی، به نقل از کتاب ادیان و مهدویت، محمد بهشتی، ص84.